پس کوچه ها
.............ای کاش قلب ها در چهره ها بودند............. 
نويسندگان

برای دیدن قدمت و آثار دیدنی شهرستان سرپل ذهاب به ادامه مطلب بروید.


شهرستان سرپل ذهاب با مساحتی بالغ بر 1271 کیلو متر در 45 درجه و 52 دقیقه طول شرقی و 34 درجه و 24 درجه عرض جغرافیایی در غرب کشور جمهوری اسلامی ایران و منتهی الیه شیب ارتفاعات زاگرس بر سر راه بین المللی تهران – بغداد موسوم به جاده کربلا با قدمتی بالغ بر 2800 سال قبل ازمیلاد حضرت مسیح (ع) با فاصله 665 کیلومتری از تهران واقع گردیده است و از شهرستانهای مرزی و باستانی و زر خیز استان کرمانشاه می باشد. قدمت آن بر اساس مطالعه آثار باستانی و کتیبه های آن از قبیل کتیبه و سنگ نوشته آنوبانی نی پادشاه لولوبی ها که در ضلع شمال شرقی که بر سینه رشته کوه همیشه استوار زاگرس حک شده که یکی از قدیمی ترین و به عبارتی اولین هنر معماری روسنگ آسیا بشمار می رود و نیزدکان داوود، طاق گرا و دهها اثر باستانی و تاریخی دیگر قابل دستیابی و استخراج است.
این  شهرستان از شمال به شهرستان جوانرود، از غرب به شهرستان قصرشیرین و کشور عراق، از شرق به شهرستان اسلام آباد و از جنوب به شهرستان گیلان غرب محدود شده است. ارتفاع متوسط شهرستان از سطح دریا 550 متر بوده و در یک تغییر ناگهانی ارتفاع نسبت به شرق شهرستان در فاصله بطول کمتر از 10 کیلو متر پس از طی گردنه پاطاق به بیش از1000 متر میرسد که این خود باعث ایجاد  طبیعتی بسیار جذاب، دلپذیر و کاملاً متفاوت با اقلیم سر زمینهای قرار گرفته بر روی ارتفاعات مذکور  شده است. علاوه بر آن، این امر باعث ایجاد جریانهای آب سطحی و تغذیه سفره های زیرزمینی دشتهای حاصلخیز این شهرستان گردیده که نعمتی بس عظیم و حیاتی است و در کمتر مکانی از عالم هستی شاهد آن می باشیم. این شهرستان در جلگه ای نسبتاً وسیع که اطراف آن را ارتفاعات و تپه ماهور هایی احاطه کرده قرار گرفته است که باعث ایجاد دشتهای مستعد و  حاصلخیز دشت ذهاب، قلعه شاهین، دیره، ریخک و... شده که به نوبه خود به لحاظ دارا بودن رودخانه ها، سرابها و چشمه سارهای متعدد و فراوانی از جمله رودخانه الوند، دله شیر، هواسان، جگیران، کلم کبود و سراب ماراو، گلو دره، پیران، سرابگرم، قره بلاغ، قلعه شاهین، مامیشان و ... منحصر به فرد می باشد .
شهرستان سرپل ذهاب دارای آب و هوایی با زمستانهای معتدل و تابستانهای گرم بوده و حداکثر نزولات جوی در زمستان و مقدار کمی در پاییز و بهار بوده تابستانی خشک و بی باران دارد. بهترین زمان برای مسافرت به این شهرستان اسفند و فروردین ماه است. در طول این مدت هوایی بسیار مطبوع و دل انگیز با طبیعتی سرسبز منتظر میهمانان می باشد. در طول فصل تابستان گرمایی بسیار طاقت فرسا با اندکی رطوبت در این شهرستان حکم فرماست و مسافرت در طول تابستان به این منطقه چندان جذاب نمی باشد.
به دلیل آب و هوای گرم و وجود آب فراوان در این شهرستان زمینه کشاورزی و دامپروری در آن بسیار مناسب می باشد. گستره باور نکردنی از انواع محصولات کشاورزی در این شهرستان به عمل می آید که مهمترین آنها گندم، جو، نخود، پنبه، برنج، سیفیجات، گردو، انار، نارنگی، خرما ... است. به دلیل مناسب بودن آب و هوا تقریبا در تمام فصول در این شهرستان محصول قابل برداشت وجود دارد.
در صورتی که قصد اقامت در چادر را در این شهرستان دارید، لازم است بدانید که جانوران و حشرات موزی فراوانی در این منطقه وجود دارد. البته این نکته تنها در فصل گرما می تواند خطرساز باشد و در سایر فصول با خیال راحت می توان در هوای آزاد شب را به صبح رسانید. وجود مارهای سمی، عقرب های گوناگون، رطیل، زنبور و پشه می تواند باعث به یاد ماندن خاطرات نه چندان جذاب برای شما شود.
به همراه داشتن وسایل ماهیگری هم خالی از لطف نیست. رودخانه ها و آب بندهای فراوانی در این منطقه وجود دارد که بعضا پر از ماهی های خوشمزه و بزرگ است. مخصوصا رودخانه الوند که ماهی هایی به وزن بیش از 100 کیلو هم در آن دیده شده است.
این شهرستان به لحاظ پیشینه تمدن تاریخی و باستانی دارای آثار متعددی حدوداً سی و دو اثر بوده که میتوان از آثار دوره اسلامی بقعه مبارکه احمد ابن اسحاق از محدثین و صحابه ائمه و وکیل خاص امام حسن عسگری (ع) و ملاقات کننده امام زمان (عج) و سفیر خاص آن امام همام (ع) در قم بوده که مدفن ایشان از گذشته های دور دراین شهرستان همواره ملجاء و مورد توجه ارادتمندان بوده و همچنین آثار نقش برجسته دوران حکومت ماد ، دکان داوود ، طاق گرا ، آثار برجسته و نقوش مربوط به دوران هخامنشی، ساسانی، اشکانی اشاره نمود که این خود حکایتی بر قدمت این شهر در گذشته ها و اعصار دارد. این شهرستان به لحاظ پیشینه فر هنگی ریشه دار دارای خرده فرهنگهای متنوع، ایلات و طوایف متعددی با گرایش به اعتقادات و باورهای مذهبی گوناگون (شیعه، سنی، اهل حق) است که سالیان سال در کمال یکرنگی و وحدت گذران زندگی نموده به طوری که در طول هشت سال دفاع مقدس در جهت حفظ و حراست کیان مقدس ایران اسلامی از هیچ کوششی فرو گذار ننموده و در راه پاسداری از حدود و ثغور مملکت خویش تعداد 803 نفر شهید و 163 نفر آزاده و 840 نفر جانباز تقدیم این انقلاب نموده است.
از جمله آثار دیگر این شهرستان می توان به موارد زیر اشاره نمود: نقش آنوبانی نی – نقش برجسته کتیبه دار – قربانگاه – آتشدان – پله ها و صفه – دکان داوود – مرد مادی در حال نیایش – برد عاشقان – کتیبه اشکانی – سنگ نبشته مردوک آپال ایدین – زیچ منیژه در ابتدای دشت قلعه شاهین – قلعه منیژه – حوض منیژه - قلعه شاهین – زیجگه سراب – نقاره کوب – برج هزارگریه – برج کل گاراه – قلعه مریم – تپه سراب ذهاب – آتشگاه سراب ذهاب – نهر والاش – برج والاش – آتشکده کویک – آتشدان برد عاشقان – دروازه جبال - قلعه سرخ دیزه – تاق گرا – قصر پاتاق – گور حمزه قاری – قریه مله دیز نقش پادشان لولوبی
 در این شهر مسافرخانه ای وجود ندارد و در صورتی که قصد اقامت بیش از یک روز را دارید این نکته را مد نظر داشته باشید. مکان های زیادی برای چادر زدن وجود دارد. پارک جنگلی شهر و پارک داخل شهر مکان های مناسب و البته کاملا امنی هستند که با خیال راحت می توانید در آن اقامت کنید.

 

 

تاریخچه

شهر سرپل‌زهاب بر اساس مطالعه آثار باستانی و کتیبه‌های آن از قبیل کتیبه و سنگ نوشته آنوبانینی پادشاه لولوبی‌ها (که قدمت آن ۴۸۰۰ سال است) که در ضلع شمال شرقی که بر سینه رشته کوه همیشه استوار زاگرس حک شده است، یکی از باستانی‌ترین شهرهای دنیا (و بر اساس مستشرق مشهور راولینسون، هشتمین شهر باستانی دنیا) محسوب می‌شود. کتیبه‌ی آنوبانی‌نی یکی از قدیمی‌ترین و به عبارتی اولین هنر معماری رو سنگ آسیا به شمار می‌رود. کتیبهٔ بیستون ۲۰۰۰ سال بعد از حک این کتیبه حکاکی شد و از خیلی جهات به نقش برجستهٔ آنوبانینی شباهت دارد که این گونه حدس زده می‌شود که کتیبهٔ بیستون را با تقلید از این کتیبه خلق کرده‌اند. از دیگر آثار باستانی شهرستان سرپل‌ذهاب می‌توان به [[دکان داوود]]، [[طاق گرا]]، [[قلعه گبری]] و دهها اثر باستانی و تاریخی دیگر اشاره نمود. گستردگی بازه‌ی تاریخی این آثار باستانی، به روشنی گویای تداوم تمدن در این شهر در طول تاریخ می‌باشد. سرپل‌زهاب در طول تاریخ کهن خود، با اسامی مختلفی شناخته شده است از جمله پاتیر که مربوط به دوران لولوبی‌ها و مادها می‌باشد (پاتیر در زمان لولوبی ها نام کوه داخل شهر سرپل‌زهاب بوده و بعدها به نام شهر معروف شده است، یا شاید آنچنان که دیاکونوف در" تاریخ ماد "معتقد است که «باتیر» که قدیمی‌ترین نام سرپل زهاب است نام یکی از نیاکان زردتشت بوده است.) و نیز حُلوان که بیش از بقیه نامها معروف است. برخی این اسم را برگرفته از اسم رود گذرنده از این شهر (الوند) می‌دانند. آشوری ها از این شهر به نام کالمانو یاد کرده اند . در زمان ساسانیان این ناحیه استانی به نام خسرو شاد فیروز بوده است . در کتب تاریخی و جغرافیای عرب، ذهاب را به صورت( زهاو ) نگاشته اند و آن را مرکز ناحیه حلوان معرفی کرده اند . در دوران خلفای عباسی، این ناحیه تابع حکومت بغداد بود ولی بعدها به استثنای دوران زندیه و قاجاریه ( تا سال 1338 ه.ق ) که توسط پادشاهان عثمانی اداره می شد همیشه جزء قلمرو ایران بود. حلوان شهر مهم ساسانی‌ها و پایتخت 156ساله بنوعنازیان است."ابن‌خلدون" قدیمی‌ترین آثار تمدن آسیا را در این شهر مشاهده کرد و "راویلینسون" آنرا یکی از هشت شهر باستانی دنیا می‌داند. نام سرپل ذهاب به این دلیل است که در این محل پلی بر روی رودخانه حلوان [الوند] قرار داشته که در سال 1345 ش تخریب شده است .

اقتصاد و شرایط آب و هوایی

شغل اصلی مردم سرپل ذهاب کشاورزی و دامداری است و فرآورده ها و محصولات کشاورزی شهرستان نیز شامل گندم، جو، بنشن،‌ کنجد، گیاهان علوفه ای، ذرت، انواع تره بار، سیب، گلابی،‌ انار، و انجیرمی باشد. ارتفاع متوسط شهرستان از سطح دریا 550 متر بوده و در یک تغییر ناگهانی ارتفاع نسبت به شرق شهرستان در فاصله بطول کمتر از 10 کیلومتر پس از طی گردنه پاطاق به بیش از 1000 متر می‌رسد که این خود باعث ایجاد طبیعتی بسیار جذاب، دلپذیر و کاملاً متفاوت با اقلیم سرزمینهای قرار گرفته بر روی ارتفاعات مذکور می‌شود. علاوه بر آن این امر باعث ایجاد جریانهای آب سطحی و تغذیه سفره‌های زیرزمینی دشتهای حاصلخیز این شهرستان گردیده است. شهرستان سرپل ذهاب در جلگه‌ای نسبتاً وسیع که اطراف آن را ارتفاعات و تپه ماهورهای احاطه کرده که باعث دشتهای مستعد حاصلخیز دشت ذهاب(زهاو)، قلعه شاهین(قلا شاین)، سر قلعه(سه ر قلا)... که به نوبه خود به لحاظ دارا بودن رودخانه‌ها، سرابها و چشمه سارهای متعدد و فراوانی از جمله رودخانه الوند(ئه لوه ن)، دله شیر(ده له شیر)، هواسان(هه واسان)، جگیران، گلم کبود(گوله م که وه) و سراب ماراب(ماراو)،، گلو دره، پیران، سرابگرم (سراو گرم)، قره بلاغ، قلعه شاهین، سراب مامیشان و منحصر به فرد می‌باشد. شهرستان سر پل ذهاب دارای آب و هوایی با زمستانهای معتدل وتابستانهای گرم بوده و حداکثر نزولات جوی در زمستان و مقدار کمی بهار بوده و پائیز و تابستانی خشک و بی باران دارد. بر اساس تقسیم بندی دارای سه اقلیم متفاوت با زمستانی معتدل و تابستانی گرم و طولانی در قسمت مرکزی و زمستانی سرد و تابستانی خنگ در قسمت شمالی و زمستانی ملایم و تابستانی گرم در قست شمال غربی با متوسط میزان بارندگی 500 میلی متر در سال و درجه حرارت 3/4 درجه در سردترین 44/8 درجه در گرمترین ماه سال وبا تعداد روزهای یخبندان آن برابر با 15 روز را شامل می‌شود. کشاورزی در شهرستان سرپل ذهاب به شکل سنتی و شامل دو آبی و دیم است. رواج کشاورزی در این ناحیه به علت خاک مساعد و آب فراوان است. آب کشاورزی از رودخانه های متعدد و چاه های ژرف و نیمه ژرف تامین می‌شود. در این شهرستان باغداری نیز رواج زیادی داشته و شامل پرورش درختان سیب، انار، گلابی و انجیر می‌شود که تمام آن ها در زمره اقلام صادراتی سرپل ذهاب محسوب می‌شوند. این منطقه با توجه به اب وهوای گرمی که دارد دامداران مجبور به کوچ در ییلاق وقشلاق می باشند, وچون کوه بسیار زیبا وبزرگی با تمام خصیصه های کوههای سردسیری که دارد این امکان برای دامداران وکوچ نشینان به خوبی فراهم شده است.

اثار باستانی

سنگ نوشته آنوبانی نی(سنگ برجسته 4800 ساله آنوبانینی؛ شهرستان سرپل ذهاب)

 

نقش برجسته آنوبانی‌نی اثری به جا مانده از "آنوبانی‌نی" پادشاه "لولوبی‌ها" است. "لولوبی‌ها" از اقوام زاگرس نشین بوده و پیش از آریایی‌ها (پارس و ماد )، در چهارهزار و هشتصد سال پیش زندگی می‌کردند. نقش برجسته آنوبانی‌نی در 120 کیلومتری کرمانشاه و در شهرستان سرپل‌ذهاب و برصخره‌ای معروف به "میان‌کل" قرار دارد.

 

برجسته آنوبانی نی؛ سرپل ذهاب

در آخرین بازدید تیم آنوبانینی که در تاریخ 5 اسفندماه 1385 صورت گرفت؛ علاوه بر دو نقش شناخته شده، دو نقش برجسته دیگر توسط اهالی محل نشان داده شد که حکایت از غنای تاریخی منطقه و در عین حال ناشناخته بودن آن دارد. یکی از آثار بر روی کوه سمت راست و در ضلع شمالی کوه، در زیر غاری کوچک واقع شده و اثر دیگر بر روی کوه سمت چپ و در ضلع جنوبی آن حک شده است. البته این دو نقش برجسته نیز به سرنوشت هم نوعان خود دچار شده اند و فرسایش های طبیعی و غیر طبیعی باعث گردیده دیدن آنها به سختی امکان پذیر باشد. به هر حال در ادامه، محور صحبت بر روی نقش شناخته شده و معروف آنوبانی نی خواهد بود.

با توجه به شباهت بسیار بین نقش برجسته آنوبانی نی و کتیبه بیستون، می‌توان مقدمات آن را برای ثبت در فهرست آثار جهانی به عنوان الحاقیه بیستون آماده کرد. این نقش برجسته یکی ازقدیمی‌ترین نقش برجسته‌های کشور است که ‌حداقل دو هزار سال از کتیبه داریوش قدیمی‌تر است. این اثر در ارتفاع نسبتا زیادی از سطح زمین (حدودا 16 متر) و در منطقه ای دور از دسترس قرار دارد. همین عامل احتمالا مهمترین دلیل برای سالم ماندن آن در طول هزاران سال می باشد. جنگ تحمیلی در سالهای اخیر شاید بیشترین آسیب را در طول تاریخ به این اثر زده باشد. 30 درصد این اثر بر اثر ترکش‌های جنگ تحمیلی عراق علیه ایران آسیب دیده است.


موقعیت سنگ برجسته آنوبانی نی و سنگ برجسته اشکانی؛ سرپل ذهاب

این نقش برجسته تصویری از آنوبانی‌نی‌، الهه "نی‌نی" و 9 اسیر است. سطحی که نقش بر آن حجاری شده به دو قسمت تقسیم شده در قسمت بالا و سمت چپ "آنوبانی‌نی" که پای چپ خود را روی سینه اسیری نهاده ، قرار دارد. او در دست چپ که روی سینه نهاده کمان و نیزه‌ای و در دست راست تبری دارد. نیم‌تنه شاه برهنه است و دامنی از کمر تا زانو او را می‌پوشاند. کمربندی با تزئین ویژه این دامن را نگه ‌می‌دارد. آنوبانی‌نی کفش‌های بندی به پا دارد. در زیر پای چپ او اسیری قرار دارد که یک حلقه بینی و دست راست او را به هم گره زده است. شست چپ پای الهه نی‌نی از میان این حلقه رد شده‌است. الهه با پیراهنی مطبق (طبقه‌طبقه) که شانه راست او را نمی‌پوشاند در مقابل پادشاه ایستاده‌ و با دست راست حلقه‌ای را رو به شاه گرفته است. در دست چپ نیز نیزه‌ای فلزی دارد. این نیزه از بینی دو اسیر پشت سر او گذشته است. تمامی اسیران نقش آنانوبانی‌نی برهنه هستند و تنها یکی از آن‌ها کلاه بر سر دارد. آرایش موی این اسیر با بقیه اسیران متفاوت است.

 

تصویری بازسازی شده از سنگ برجسته آنوبانی نی؛ سرپل ذهاب

در زیر پای الهه و دو اسیر پشت سر وی کتیبه ای به زبان اکدی بدین مضمون نوشته شده است:

“آنوبانی نی پادشاه لولو بوم تصویر خویش و تصویر نی نی را بر کوه بادیر نقش کرد. آن کس که این لوح را محو کند به نفرین و لعنت آنو، آنونوم، بل، بلیت، رامان، ایشتار، سین و شمش گرفتار باد و نسل او بر باد رواد”.

به دلیل شباهت زیاد، بسیاری اعتقاد دارند که داریوش کتیبه بیستون را با الهام از آنوبانی‌نی بر دل کوه بیستون حک کرد. هر دو نقش در یک شاهراه ارتباطی باستانی قرار دارند. این شاهراه پس از گذر از بیستون، طاق‌گرا را پشت سر می‌گذارد، از سرپل‌ذهاب محل نقش آنوبانی‌نی می‌گذرد و به بین‌النهرین می‌پیوندد. همچنین در هر دو نقش پادشاهان فاتح تجسم شده‌اند و هر دو تیر و کمان دارند. تعداد اسیران در هر دو نقش 9 نفر هستند. البته بعد‌ها آخرین پادشاه سکاها تصویر خود را روی کتیبه بیستون نقش می‌کند.
در هر دو نقش قد اسیران از قد پادشاهان کوتاهتر است. هر دو پادشاه پا روی سینه یکی از اسیران گذاشته‌اند. در هر دو نقش دست اسیران از پشت بسته شده و قدرت پادشاهان به توجه و توفیق

خدایان بستگی دارد. در هر دو نقش الهه‌ها نقش نماینده خدا را دارند که حلقه قدرت را به پادشاهان می‌دهند.
البته تفاوت هایی مابین این دو اثر نیز وجود دارد. برخلاف کتیبه بیستون، در نقش آنوبانی‌نی از ملازمان خبری نیست. همچنین در کتیبه بیستون اسرا در یک صف قرار دارند اما در نقش برجسته پادشاه لولوبی‌ اسرا در دو صف نقش شده‌اند. در آنوبانی‌نی همه اسرا برهنه‌اند اما در کتیبه بیستون همه لباس به تن دارند. در نقش آنوبانی نی، ایشتار اسرا و دشمنان پادشاه را خود به دست پادشاه می‌دهد اما در بیستون فروهر هیچ نقشی ندارد و تنها در بالای نقش حک شده است.
علاوه بر نقش ذکر شده، در سمت چپ رودخانه بر روی کوه دیگری در فاصله حدود 100 متری نقش دیگری وجود دارد که البته به دلیل شرایط نامساعد جوی برجستگی آن تا حد زیادی از بین رفته و در شرایط نوری خاص و با دقت فراوان می توان آنرا دید. این نقش نیز در ارتفاع و در نقطه ای صعب العبور قرار دارد. در این نقش، تصویر دو نفر دیده می شود. نفر سمت چپ مردی را با مشخصات آنوبانی نی به حالت ایستاده و به صورت نیم رخ نشان می دهد. وی کلاه نمدی بر سر

لباس کوتاه مطبقی بر تن، سلاحی در دست راست و کمانی در دست چپ دارد و پای چپ خود را بر روی سینه اسیری نهاده است. در مقابل او نیز رب النوعی به حالت ایستاده حجاری شده است. این الهه نیز کلاه بزرگی بر سر و پیراهنی تا مچ پا بر تن دارد. وی در حال اهداء حلقه سلطنتی به شخصیت مقابل خود است. در حدفاصل این دو شخصیت، دایره ای نقش شده که در داخل آن ستاره ای چهار پر دیده می شود.

 

 

یکی دیگر از نقوش برجسته آنوبانینی

 

در پایین نقش برجسته آنوبانی نی، نقش برجسته یکی از حاکمان اشکانی سوار بر اسب دیده می شود. شاه اشکانی با بدنی نیم رخ و صورتی تمام رخ حجاری شده است. وی کلاهی شرابه دار بر سر دارد و گوشه های بلند آن بر روی شانه هایش افتاده است. پیِراهن او کوتاه - تا بالای ران – و شلوارش گشاد است. سوار با دست راست افسار اسب را گرفته است. در جلوی او مردی از بزرگان به حالت ایستاده، در حال اهدای گل به شاه، حجاری شده است. در گوشه چپ این نقش، کتیبه ای به خط

پهلوی به این مضمون نوشته شده است: “این پیکر گودرزشاه بزرگ پسر گیو”.

 

نقش برجسته دوره اشکانی؛ سرپل ذهاب
برای دیدن این نقوش باید کمی تلاش کنید. از میان شهر باید بگذرید و از خیابانهای تو در تو و بدون اسم سراغ "میان کل" و یا در اصطلاح محلی "ناو کل" را بگیرید. البته تنگه بین این دو کوه از همه جای شهر کوچک سرپل ذهاب دیده می شود. رودخانه ای شهر نیز می تواند راهنمای خوبی باشد. برخلاف جهت رودخانه حرکت کنید تا به میان تنگه برسید. پیاده طی کردن این مسیر هم خالی از لطف نیست. شهر کوچک است و از مرکز شهر که به اسم "چهار راه احمد بن اسحاق" یا "چهار راه میر احمد" شناخته می شود تا کنار نقوش کمتر از یک ربع ساعت طول می کشد. برای دیدن نقوش سمت چپ، قسمت انتهایی کوه سمت چپ را دور زده و سعی کنید از همان پایین و روی جاده نقش را بیابید. دو نقش در دو طرف کوه و تقریبا به صورت قرینه نسبت به هم قرار گرفته اند.

 

موقعیت سنگ نوشته آنوبانینی؛ سرپل ذهاب

برای دیدن نقوش سمت راست باید کمی بیشتر تلاش کنید. دو نقش (آنوبانی نی شناخته شده و نقش پادشاه اشکانی) در داخل حیاط یک دبیرستان دخترانه قرار دارد و احتمالا در ساعاتی که دبیرستان تعطیل است باید برای دیدن آن بروید و البته در این زمان هم باید از بابای مدرسه کلی خواهش و تمنا کنید که شما را راه بدهد. البته در آخرین بازدید تیم آنوبانینی؛ ظاهرا اقداماتی برای مجزا کردن نقوش از مدرسه در حال انجام بود. نقش سومی هم بر روی همان کوه وجود دارد که برای دیدن آن باید زیر غار کوچک کنار نقش قدیمی آنوبانینی را جستجو کرد.

 

بارگاه احمد بن اسحاق؛ سرپل ذهاب

یکی دیگر از آثار دیدنی شهرستان سرپل ذهاب، آستان مقدس احمد بن اسحاق است که تقریبا در مرکز شهر قرار دارد و مهمترین زیارتگاه این شهر به حساب می آید. ساختمان قدیمی این بنا در اثر جنگ ویران شد و هم اکنون بارگاهی باشکوه و متناسب با شخصیت آن بزرگوار برپا شده است.

 

صحن زیبای حرم که در قسمت شرقی آن قرار دارد با درختان زیبای اکالیپتوس در اعیاد مذهبی به عنوان مصلی استفاده می شود. درقسمت دیگری از صحن و اطراف آن قبرستان شهر قرار دارد.
احمد بن اسحاق اشعری قمی، وکیل امام حسن عسکری علیه السلام در قم بود. مسجد امام حسن عسکری علیه السلام در قم (در چهار راه بازار) به دست ایشان و به امر حضرت ساخته شده است.

او از جمله کسانی است که امام قائم (عج) را در طول حیات پدر بزرگوارشان ملاقات کرده است. شیخ طوسی می گوید: “در دوران نیابت نوّاب خاصّه، عدّه ای مورد اعتماد و اطمینان بودند، که از سوی حضرت به وسیله ی نوّاب توقیعاتی برای آنها صادر می شد، یکی از آنها “احمد بن اسحاق” است”.

 

 

طاق گرا

بنای طاق گرا یا طاق شیرین در گردنه پاتاق بر سر راه کرمانشاه به سرپل ذهاب و در 15 کیلومتری شهرستان سرپل ذهاب در کنار راه باستانی سنگفرشی بنا شده که فلات ایران را به بین النهرین ارتباط می داده است. به علت تغییر مسیر، این راه و بنای تاق گرا اکنون در شیب های پائین جاده آسفالته قرار گرفته است. از نظر معماری، بنای تاق‌گرا، فضای ایوان مانندی است که تماماً از سنگ ساخته شده است.
این بنای مستطیل شکل به ابعاد 86/4*70/7 متر است که ورودی آن به طرف جنوب و مشرف بر جاده سنگفرش باستانی است. از لحاظ ساختاری، این بنا به وسیله بلوک های سنگی ساخته شده است که به صورت مکعب مستطیل تراشیده شده اند. مصالح داخلی دیوارها نیز از لاشه سنگ و ملاط گچ است.

دیوارهای جناحین این بنا تا حدودی بلندتر ساخته شده اند تا بتوانند سقف تاق را کاملاً مسطح نمایند. ارتفاع کف بنا از سطح زمین 20/1 متر و ارتفاع از کف تا لبه قوس 92/5 متر و از لبه قوس تا زیر گیلویی اول 20/1 متر است. همچنین بلندی افریز اول 60 سانتی متر است که بر روی آن یک ردیف بلوک سنگی ساده به بلندی 45 سانتی متر قرار گرفته است. بر روی این بخش، سنگ های تزئینی افریز دوم قرار دارد. همچنین در بالاترین بخش بر روی لبه بام بنا، یک ردیف کنگره به ارتفاع 92 سانتی متر قرار گرفته است. بنابراین ارتفاع بنا از سطح زمین تا بالاترین نقطه 7/11 متر است. همچنین عرض دهانه طاق 10/4 متر و عمق آن 10/3 متر می باشد . دیوارهای داخلی این بنا به وسیله نقوش هندسی حجاری شده است .
در مورد زمان ساخت این بنا اختلاف نظرهایی وجود دارد برخی آن را به دوره اشکانی و برخی دیگر آن را به دوره ساسانی نسبت میدهند. اما آنطور که از مدارک باستانشناسی به دست آمده ظاهرا این بنا در اواخر دوره ساسانی و احتمالا زمان حکومت خسرو دوم (628-590م) ساخته شده است. اگرچه تاکنون کارکرد واقعی این بنا مشخص نشده، اما برای آن کارکردهای متفاوتی از جمله "یادگار احداث راه کاروانرو"، "توقف گاه موکب شاهی"، "اریکه سلطنتی"، "پاسگاه مرزی" و "بنای یادبودی از پیروزی" ذکر کرده اند.

 


برای دیدن این اثر، حدود 200 متر بعد از ایست بازرسی معروف پاطاق وارد جاده فرعی در سمت چپ جاده اصلی شده و پس از طی مسافتی حدود 500 متر می توان به محل مورد نظر رسید. در صورتی که ماشین نداشتید، کمی بعد از ایست بازرسی، نزدیک جاده ریجاب پیاده شوید و با احتیاط از سمت چپ جاده پایین بروید.

 سراب گرم (چشمه سراب گرم، سراو گرم)

چشمه جوشان و حیات بخش سرپل ذهاب در فاصله حدود 5 کیلومتری جنوب غربی این شهر و در دهستانی به همین نام قرار دارد. چشمه ای که تمام آب آشامیدنی و قسمت زیادی از آب کشاورزی منطقه را تامین می نماید. چشمه ای که پاتوق تابستانی تمام مردم شهرستان بوده و آب خنک آن بهترین راه برای فرار از گرمای بیش از 45 درجه ظهرهای تابستان است. شاید باورکردنی نباشد که بتوان در استخری شنا کرد که آب آن خوردنی باشد.

 

قسمت اصلی چشمه کاملا حفاظت شده بوده و آب آشامیدنی از آن تهیه می شود. مازاد آب از یکی از دریچه های سد جاری شده و در استخر نسبتا بزرگی جمع می شود. از همین مکان به عنوان استخر

قسمت اصلی چشمه کاملا حفاظت شده بوده و آب آشامیدنی از آن تهیه می شود. مازاد آب از یکی از دریچه های سد جاری شده و در استخر نسبتا بزرگی جمع می شود. از همین مکان به عنوان استخر شنا استفاده می شود و علاوه بر استخر به عنوان محلی برای یک استراحت کوتاه و نوشیدن چایی و حتی خوردن غذا می توان از آن استفاده نمود.

[ شنبه ۱٢ آذر ۱۳٩٠ ] [ ٩:٤٤ ‎ب.ظ ] [ ماجراجوی پنهان ]

.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

من یک ماجراجو هستم، اما نه از آنهایی که برای اثبات شجاعتشان زندگی را به بازی می گیرند. من به دنبال مرگ نمی گردم، اما احتمال رویارویی با آن وجود دارد. پس شاید این خداحافظی من باشد ... گهگاه از این فرمانده کوچک یاد کنید...
صفحات اختصاصی
آرشيو مطالب
امکانات وب
RSS Feed

کد آهنگ

نیت کنید و اشاره فرمایید

.





دریافت کد عکس تصادفی
عکس


قالب بلاگفا حافظ پارس خودرو